Chương 16
Hai ngày trước buổi bảo vệ, Cố Hành Sơn đến tìm tôi.
“Ninh Ninh, có một chuyện cháu cần biết.”
“Chú nói đi.”
“Hôm qua Mã Kiến Bình đã đến An Thành. Đến xong thì gặp một người – Cao Minh.”
Tay tôi khựng lại.
“Sao chú biết?”
“Một nhân viên cũ của Nhã Lam hiện đang làm trong nhóm của Mã Kiến Bình. Cậu ta chơi thân với Trương Huy, lén báo cho Trương Huy biết.”
“Họ gặp nhau nói chuyện gì?”
“Không rõ. Nhưng cậu ta nói lúc Mã Kiến Bình rời đi, Cao Minh đã đưa cho ông ta một phong bì.”
Bên trong phong bì đựng gì – không cần đoán cũng biết.
“Chú Cố, chú giúp cháu trích xuất lịch sử chấm điểm của Mã Kiến Bình trong ba năm qua nhé.”
“Cháu định làm gì?”
“Phòng trường hợp bất trắc.”
Ngày bảo vệ đồ án, Trung tâm Hội nghị ở tỉnh quy tụ những gương mặt trẻ của giới thiết kế kiến trúc tr*n t*àn quốc.
Hai mươi thí sinh lọt vào chung khảo đến từ các trường đại học và công ty thiết kế của nhiều thành phố khác nhau. Tôi là người trẻ nhất, hai mươi tuổi. Người lớn tuổi nhất ba mươi hai tuổi, đã làm việc trong một viện thiết kế hạng A được sáu năm.
Tôi được xếp thi thứ mười một.
Trong mười người đầu tiên có vài tác phẩm rất xuất sắc – một thiết kế khu dân cư chắn gió ở thành phố ven biển, một phương án kiến trúc trường học vùng núi hướng đến sự phát triển bền vững – tất cả đều khiến tôi chăm chú lắng nghe từ đầu đến cuối dưới khán đài.
Đến lượt mình, tôi đứng lên. Phương Nam trên khán đài giơ tay làm động tác cố lên. Giáo sư Trịnh ngồi ở hàng ghế thứ ba, gương mặt không cảm xúc nhưng khẽ gật đầu một cái.
Tôi bước lên bục.
Mười lăm phút thuyết trình, mỗi trang slide tôi đã luyện tập không dưới năm mươi lần. Tôi kể về lịch sử nhà máy, về nhu cầu của người dân khu phố cổ, về mối quan hệ cộng sinh giữa kết cấu thép và không gian mới.
Đến slide cuối cùng – là ngọn đèn hình thân cây.
“Kiến trúc không phải là một khối hình học lạnh lẽo. Nó là mạch máu của thành phố, là không gian kết nối giữa người với người. Mẹ tôi từng nói – một công trình kiến trúc đẹp phải mang lại một tia sáng cho những người đi ngang qua.”
“Ngọn đèn này không phải để trang trí. Nó là một lời hứa – thành phố này không quên các bạn.”
Phần thuyết trình kết thúc. Chuyển sang phần giám khảo đặt câu hỏi.
Ba giám khảo đầu tiên đều đặt những câu hỏi rất chuyên môn – độ an toàn kết cấu, dự toán chi phí, tính khả thi khi thi công. Tôi lần lượt trả lời trôi chảy, không vấp váp chút nào.
Giám khảo thứ tư là vị tổng biên tập tạp chí.
“Cô Lâm, năm nay cô hai mươi tuổi, chưa có kinh nghiệm làm việc thực tế. Dựa vào đâu cô cho rằng mình có thể hiện thực hóa phương án này?”
“Bởi vì tôi đã làm được. Phương án cho dự án khu phức hợp thương mại của Tập đoàn Địa ốc Danh Thành là sản phẩm của nhóm thiết kế do tôi dẫn dắt. Hiện tại dự án đã bước vào giai đoạn thiết kế bản vẽ thi công.”
Dưới khán đài vang lên tiếng xì xào bàn tán.
Giám khảo thứ năm – Mã Kiến Bình. Ông ta nãy giờ vẫn im lặng, ngả lưng vào ghế, đan hai tay đặt trên bàn.
“Cô Lâm, tôi có một câu hỏi.”
“Mời ông.”
“Mẹ cô, bà Lâm Nhã, là một nhà thiết kế rất có uy tín trong ngành. Tác phẩm của cô mang đậm ngôn ngữ thiết kế và thủ pháp của bà ấy. Làm sao cô chứng minh được đây là tác phẩm của riêng mình, chứ không phải là sự sao chép từ mẹ cô?”
Cả hội trường chìm vào im lặng.
Có thể bạn thích
Câu hỏi này không vi phạm quy chế, nhưng góc độ rất oái oăm. Hai chữ “sao chép” – nếu tôi trả lời không khéo, sẽ chẳng khác nào thừa nhận mình đang “dựa hơi” mẹ.
Tôi nhìn thẳng vào mắt ông ta.
“Giám khảo Mã, một đứa trẻ xuất thân từ gia đình có truyền thống y học khi theo ngành y, ông có hỏi cậu ấy rằng cậu ấy đang sao chép bố mình không?”
Biểu cảm của Mã Kiến Bình khẽ biến đổi.
“Kế thừa và sao chép là hai chuyện khác nhau. Mẹ tôi không dạy tôi những đường nét hay hình khối cụ thể, mà truyền cho tôi một cách nhìn nhận thành phố. Tác phẩm của tôi có bóng dáng của bà, nhưng mỗi nét vẽ đều do chính tay tôi họa nên.”
“Nếu ông còn hoài nghi, sau buổi bảo vệ tôi có thể trưng bày toàn bộ quá trình sáng tác – từ bản nháp đầu tiên đến bản vẽ cuối cùng, mỗi bước đều có dấu thời gian ghi lại.”
Mã Kiến Bình không hỏi thêm câu nào nữa. Ông ta khẽ gật đầu, viết gì đó vào bảng điểm.
Buổi bảo vệ kết thúc. Lúc bước xuống bục, lòng bàn tay tôi đẫm mồ hôi.
Phương Nam kéo tôi lại ở lối đi.
“Cái lão họ Mã kia hỏi câu gì vô duyên thế? Cố tình làm khó cậu à?”
“Không quan trọng. Tớ trả lời được rồi.”
“Cậu trả lời quá đỉnh. Phản đòn cực sắc, giết người không gươm giáo luôn.”
Năm giờ chiều, toàn bộ hai mươi thí sinh đã hoàn tất phần bảo vệ. Ban giám khảo bước vào phòng chấm điểm kín.
Hai tiếng chờ đợi kết quả là dài nhất. Tôi ngồi trong khu vực nghỉ ngơi của trung tâm hội nghị, ly nước trên tay đã nguội ngắt.
Giáo sư Trịnh bước tới, ngồi xuống cạnh tôi.
“Ninh Ninh, phần thể hiện hôm nay của em còn tốt hơn cả những gì thầy mong đợi.”
“Em cảm ơn thầy Trịnh.”
“Dù kết quả thế nào, việc em đứng trên bục hôm nay đã là một minh chứng cho năng lực của em rồi.”
Tôi gật đầu. Điện thoại rung lên.
Bố gửi một tin nhắn.
“Con gái, cố lên. Bố tin con.”
Tôi nhắn lại ba chữ.
“Bố yên tâm.”
Đúng bảy giờ tối. Kết quả được công bố.
Tất cả các thí sinh lọt vào chung khảo được mời vào hội trường trao giải. Người dẫn chương trình xướng tên những người đoạt giải.
Giải Đồng. Giải Bạc. Sau đó là Giải Vàng.
“Giải Vàng Giải thưởng Thiết kế Kiến trúc Tân Duệ miền Trung – Lâm Gia Ninh, tác phẩm ‘Khu vườn rỉ sét: Kế hoạch làm mới nhà máy bỏ hoang khu phố cổ An Thành’.”
Từ hàng ghế khán giả, Phương Nam bật dậy, hét lên sung sướng. Giáo sư Trịnh vỗ tay trong im lặng, nơi khóe mắt lấp lánh ánh sáng.
Tôi bước lên bục nhận giải. Ánh đèn sáng chói khiến tôi không nhìn rõ gì cả.
Nhưng tôi biết, có một người đang dõi theo tôi từ một nơi nào đó. Ngọn đèn kia – nó đã sáng rồi.
Tin tức về Giải Vàng lan truyền khắp giới kiến trúc An Thành ngay trong đêm.
Tài khoản chính thức của Đại học An Thành lập tức đăng bài: “Sinh viên năm hai khoa Kiến trúc trường ta, Lâm Gia Ninh, xuất sắc giành Giải Vàng Giải thưởng Thiết kế Kiến trúc Tân Duệ miền Trung, trở thành người chiến thắng trẻ tuổi nhất kể từ khi giải thưởng được thành lập.”
Những kẻ trước đây từng mỉa mai tôi là “phú nhị đại”, ” đi cửa sau ” ở các bài đăng cũ, giờ đây câm như hến.
Trên diễn đàn trường xuất hiện một chủ đề hot – “Niềm tự hào của khoa Kiến trúc, người ta dùng thực lực để chứng minh đấy.”
Một bình luận được vote cao nhất viết: “Mấy kẻ bảo bạn ấy dựa hơi công ty của mẹ, giờ thấy rát mặt chưa?”
Nhưng tôi không màng đến những điều đó. Bởi vì ngày hôm sau lễ trao giải, Mã Kiến Bình đã đến tìm tôi.
Ông ta chặn đường tôi tại bãi đỗ xe của trung tâm hội nghị.
“Cô Lâm, chúc mừng cô.”
“Cảm ơn ông.”
“Tôi có chuyện muốn nói với cô.”
“Mời ông.”
Ông ta ngập ngừng vài giây, rồi móc từ túi ra một chiếc phong bì. Chính là chiếc phong bì Cao Minh đã đưa cho ông ta.
“Đây là tiền con trai mẹ kế cô nhờ người đưa cho tôi. Bên trong có mười lăm vạn. Cậu ta bảo tôi phải chấm cho cô điểm thấp.”
Tôi nhìn chiếc phong bì.
“Tôi đã nhận tiền,” giọng Mã Kiến Bình đều đều, “nhưng điểm tôi chấm cho cô là cao nhất hội trường.”
Tôi ngước nhìn ông ta.
“Tại sao?”
“Bởi vì tác phẩm của cô thực sự là xuất sắc nhất. Tôi từng có giao tình với Hà Chính Đông, nhưng làm nghề thiết kế hai mươi năm, tôi chưa tha hóa đến mức vì một chiếc phong bì mà làm trái lương tâm.”
Ông ta chìa chiếc phong bì về phía tôi.
